عبدالحمید مینوچهر
شهید دکتر عبدالحمید مینوچهر (۱۳۴۱ تهران _ ۱۴۰۴ تهران)، از دانشمندان هستهای ایران بود که در ۲۳ خرداد ۱۴۰۴، در جریان حمله جنایتکارانه رژیم صهیونیستی به منزل مسکونی خود در منطقه ستارخان تهران، به همراه همسرش به شهادت رسید.
زندگی نامه
شهید عبدالحمید مینوچهر در ۱۶ خرداد ۱۳۴۱ در تهران متولد شد.
وی برای ادامه تحصیل در مقطع دکتری به مسکو رفت و در رشته مهندسی هستهای با گرایش فیزیک راکتور تخصص گرفت. پایاننامه دکتری او در زمینه طراحی پیشرفته راکتورها، مورد توجه و تحسین اساتید بینالمللی قرار گرفت.
پس از دریافت مدرک دکتری، با وجود پیشنهادهای متعدد از دانشگاههای خارجی، تصمیم به بازگشت به ایران گرفت و در دانشگاه شهید بهشتی به عنوان عضو هیئت علمی مشغول به کار شد. روش تدریس او ترکیبی از دانش نظری عمیق و کاربردهای عملی بود و مورد توجه دانشجویان قرار میگرفت.
وی با خانم دکتر مریم حجاری دوآبسری، از اساتید دانشگاه، ازدواج کرد.
فعالیت
شهید عبدالحمید مینوچهر در طول فعالیت علمی و اجرایی خود، در حوزه فیزیک راکتور و مهندسی هستهای از چهرههای برجسته کشور به شمار میرفت.
تخصصی و پژوهشی
وی در زمینه فیزیک راکتور به عنوان یکی از متخصصان برجسته شناخته میشد و دیدگاهها و نظریات او در مجامع علمی مورد توجه قرار میگرفت.
از دیگر حوزههای تخصصی او میتوان به شبیهسازی هستهای اشاره کرد که در این زمینه مقالات متعددی منتشر کرد. طراحی سوختهای پیشرفته هستهای از پروژههای محوری فعالیت او بود که سالها بر روی آن پژوهش کرد و نتایج قابل توجهی به دست آورد.
بهبود ایمنی و افزایش بهرهوری نیروگاههای هستهای از دغدغههای اصلی او بود و در این مسیر نوآوریهای مهمی ارائه داد. همچنین پژوهشهای او در زمینه راکتورهای نسل جدید، جایگاه علمی ایران را در این حوزه ارتقا داد.
مسئولیتهای علمی و دانشگاهی
شهید عبدالحمید مینوچهر از سال ۱۴۰۱ به عنوان رئیس دانشکده مهندسی هستهای در دانشگاه شهید بهشتی فعالیت داشت و در این جایگاه تغییرات مهمی در برنامههای آموزشی ایجاد کرد.
وی همچنین سردبیر فصلنامه «فناوری و انرژی هستهای» بود و در ارتقای سطح علمی مقالات این نشریه به استانداردهای بینالمللی نقش داشت. در کنار آن، به عنوان عضو هیئت علمی در تصمیمگیریهای کلان علمی دانشگاه نیز حضور مؤثر داشت.
او استاد راهنمای دهها پایاننامه کارشناسی ارشد و دکتری بود و نقش مهمی در تربیت نسل جدید متخصصان هستهای کشور ایفا کرد. همچنین در شوراهای تخصصی وزارت علوم و کمیسیونهای برنامهریزی درسی، دیدگاههای علمی و آموزشی خود را ارائه میداد.
نقش در تربیت نیروی انسانی
با مدیریت او، دانشکده مهندسی هستهای به یکی از مراکز مهم آموزشی و پژوهشی کشور تبدیل شد. او بر آموزش مبتنی بر پژوهش و کار عملی تأکید داشت و برای دانشجویان برنامهریزی فردی انجام میداد.
روشهای آموزشی او موجب شد بسیاری از دانشجویان به سمت پروژههای کاربردی و صنعتی هدایت شوند. همچنین بر اهمیت تعهد علمی و مسئولیتپذیری در کنار دانش تخصصی تأکید داشت.
پژوهشهای علمی
از جمله مقالات و پژوهشهای مهم او میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- تحلیل عددی رفتار ترمومکانیکی میله سوخت (منتشر شده در مجله علوم و فنون هستهای، ۱۴۰۰)
- بررسی اثر نانوذرات سیلیکون کاربید بر خواص مکانیکی رزین اپوکسی (۱۳۹۸)
- مطالعه ایمنی ذاتی راکتورهای نسل چهارم (۱۳۹۴)
فعالیتهای راهبردی و صنعتی
شهید عبدالحمید مینوچهر در پروژههای راهبردی حوزه هستهای نقش مؤثری داشت. او در توسعه فناوریهای بومی از جمله طراحی سوختهای پیشرفته مشارکت فعال داشت و پروژههای شبیهسازی راکتورها را با نتایج موفق به سرانجام رساند.
وی در کمیتههای تخصصی انرژی هستهای نیز حضور داشت و تحلیلهای علمی و راهبردی ارائه میداد.
دیدگاهها و مواضع علمی
او در برخی مباحث سیاستگذاری علمی، بهویژه در حوزه تعاملات بینالمللی هستهای، دیدگاههای انتقادی داشت و بر حفظ استقلال علمی کشور تأکید میکرد.
شهید مینوچهر همواره معتقد بود که محدودیتها و فشارهای خارجی نباید مانع پیشرفت علمی شود و باید از آنها به عنوان فرصتی برای توسعه توان داخلی استفاده کرد.
افتخارات و جوایز علمی
- استاد نمونه کشوری
- نشان درجه یک علمی از رئیسجمهور
- جایزه علامه طباطبایی برای کتاب برتر دانشگاهی
شهادت
شهید دکتر عبدالحمید مینوچهر در ۲۳ خرداد ۱۴۰۴، در جریان حمله جنایتکارانه رژیم صهیونیستی به منزل مسکونی خود در منطقه ستارخان تهران، به همراه همسرش به شهادت رسید.